منو

ورود ١۴میلیون کانتینر بدون بازرسی به کشور

همواره به بندر شهید رجایی، به‌عنوان یک بندر کانتینری شناخته‌شده در منطقه، توجه شده است. ورود چهار ‌هزار کامیون و کانتینر در هر روز از گمرک بندرعباس برای کشوری با وسعت ایران چندان درخور توجه نیست؛ اما از همین میزان نیز فقط ١۵٠ کانتینر بازرسی می‌شود. وجود دو دستگاه «ایکس‌ری» برای بازرسی کانتینرها، سبب شده اسکن آنها به‌صورت نمونه‌ای انجام شود و سه‌هزارو ٨۵٠ کانتینر دیگر در انتظار بازرسی در گمرکات داخلی روانه داخل کشور شوند. این رقم نشان‌دهنده نظارت‌نکردن بر حدود یک‌میلیون‌و ٣٨۶هزار (١۴‌میلیون) کانتینری است که در کل سال از این گمرک وارد کشور می‌شوند. محمدجعفر منتظری، دادستان کل کشور، به موضوع نظارت‌نکردن بر کانتینرها اعتراض و درعین‌حال بر ضرورت کنترل و بازرسی و مراقبت از مرزها تأکید کرد و گفت: «ما در مرزها مشکل داریم، به‌طوری‌که جابه‌جایی مواد مخدر از مرزهای خاکی به آبی در اثر نبود کنترل کامل نسبت به وسایل، خودروها و کانتینرهایی که از بندر خارج می‌شود، صورت می‌گیرد و ما شنیده‌ایم چهار‌ هزار کامیون و کانتینر هر روز از بندرعباس وارد کشور می‌شوند که فقط ۱۵۰ کامیون مراقبت، کنترل و بازبینی می‌شود؛ یعنی سه‌هزارو ۸۵۰ کانتینر و کامیون بدون اینکه بازرسی شوند از مرز خارج می‌شوند و به داخل می‌آیند. این در حالی ‌است که ممکن است محتوای آنها کالاهای مجاز، غیرمجاز و یا مواد مخدر باشند».

گمرک مقصر نیست
مسعود دانشمند، رئیس هیأت‌مدیره فدراسیون حمل‌ونقل ایران، در گفت‌وگو با «شرق» دراین‌باره می‌گوید: اگر قرار باشد در بندرعباس همه کانتینرها بازرسی و ترخیص شوند، گمرکات داخلی دیگر مفهومی نخواهد داشت. مقصد اگر شهرهای دیگر باشد، طبیعی است که کانتینر بدون اینکه باز و بازرسی شود، از گمرک بندرعباس عبور می‌کند تا در گمرک مقصد در حین ترخیص، بررسی شود. دانشمند با تأکید بر اینکه گمرکات مرزی ما عمدتا محل عبور هستند نه محل ترخیص کالا، می‌افزاید: در گمرکات مرزی کشور، با دستگاه «ایکس‌ری» کانتینرهای ورودی را بررسی می‌کنند تا مطابق اسنادی باشد که ارائه می‌شود؛ اما ازآنجاکه دستگاه ایکس‌ری به تعداد کافی در گمرک نداریم و بودجه کافی در اختیار گمرک نیست تا بتواند به تعداد کافی دستگاه ایکس‌ری در بندر مستقر کند؛ بنابراین به‌صورت نمونه‌ای کانتینرها را بازرسی می‌کنند.

سرمایه‌گذاری ۴٠٠میلیاردی برای استقرار هر دستگاه ایکس‌ری
او با تأکید بر اینکه برای استقرار هر دستگاه ایکس‌ری، به سرمایه‌گذاری حدود ۴٠٠میلیارد‌تومانی نیاز است، می‌گوید: گمرک بودجه دولتی لازم برای مستقرکردن دستگاه ایکس‌ری در گمرکات را ندارد؛ بنابراین برای سرمایه‌گذاری بخش خصوصی در این بخش، از هیأت دولت مجوز دریافت کرده تا بخش خصوصی به این بخش وارد شود و کارمزد را دریافت کند و فقط نظارت بر عهده گمرک باشد. دانشمند با بیان اینکه حداقل به ١٠ دستگاه ایکس‌ری در بندر شهید رجایی نیاز است، می‌گوید: درحال‌حاضر اگر گمرک با همین دو دستگاه به بازرسی کانتینرها بپردازد، صفی طولانی راه می‌افتد که موجب اعتراض صاحبان کالاها و تراکم در گمرک می‌شود. اگر کانتینرها را بازرسی هم نکند، مؤاخذه می‌شوند؛ در نتیجه چاره‌ای ندارد جز آنکه به‌صورت رندومی به بازرسی آنها بپردازد؛ بنابراین باید اول امکانات کافی در اختیار گمرک بگذاریم و سپس، از آن توقع داشته باشیم. او در پاسخ به این پرسش که چرا بخش خصوصی برای سرمایه‌گذاری وارد این بخش نشده است، می‌افزاید: قطعا این کار برای بخش خصوصی سودآوری نداشته که وارد عمل شود. به همین دلیل باید به‌دنبال فرمول دیگری برای حضور بخش خصوصی در این بخش بود؛ بهتر است دولت و گمرک با بخش خصوصی در این زمینه رایزنی کند تا به راه‌حلی دست یابند. رئیس هیأت‌مدیره فدراسیون حمل‌ونقل ایران تصریح می‌کند: کانتینر‌ها پلمب هستند و پس از اینکه در گمرک مرزی، اظهار می‌شوند تا ورود به گمرک داخلی، مسئولیت آن بر عهده شرکت حمل‌ونقلی است که ورود و خروج این کانتینرها را تضمین می‌کند و در اینجا هیچ مسئولیتی بر گردن گمرک نیست. به گفته او، در گمرک مقصد، تک‌تک کانتینرها بررسی و تخلیه می‌شوند و محتوای آنها بررسی خواهد شد. حتی اگر کانتینر به انبار منتقل شود، محتویات کنترل می‌شود و پس از تطبیق کالاها با اظهارنامه، اگر مستندات لازم را برای ترخیص داشته باشند، اجازه ترخیص به آنها داده می‌شود. دانشمند با تأکید بر اینکه اگر کالای قاچاق از طریق غیرگمرک وارد کشور شود، گمرک مسئول آن نیست، می‌افزاید: بین گمرکات فاصله وجود دارد که می‌تواند از این مرزها کالاهای مختلف تردد داشته باشد. مسئولیت گمرک در محدوده‌ای که فنس گمرکی وجود دارد، خواهد بود و بیرون از این محدوده هرچه باشد، بر عهده مرزبانی است. به گفته او، بندرعباس به‌عنوان گمرکات کانتینری کشور، ٩٠ درصد واردات کانتینری را بر عهده دارد و فقط ١٠ درصد ورود کانتینرها از طریق دو گمرک بندر امام و بندر بوشهر انجام می‌شود.

هر نظارت حداقلی، قاچاق نیست
قاسم خورشیدی، سخنگوی ستاد مرکزی قاچاق کالا و ارز نیز در گفت‌وگو با «شرق» با بیان اینکه هر نظارت حداقلی، همان قاچاق نیست، می‌گوید: لزوما کانتینری که بازرسی نمی‌شود، قاچاق نیست و باید به آن، عنوان نظارت‌ حداقلی داد. به گفته خورشیدی، نظارت‌های مبتنی بر اسکن از طریق دستگاه ایکس‌ری با حجم عملیات ترخیص کالا در بندر شهید رجایی تطابق ندارد؛ بنابراین گمرک می‌تواند بر انواع دیگر بازرسی نیز تمرکز کند. او در ادامه می‌افزاید: لزوما همه کانتینرها دلیلی ندارد به‌صورت ایکس‌ری بررسی شود و به شیوه‌های دیگر هم امکان کنترل وجود دارد. گمرک اکنون تلاش می‌کند از راه‌های دیگر این کنترل‌ها را انجام دهد تا ورود کالای قاچاق از طریق مبادی رسمی حداقلی شود. سخنگوی ستاد مرکزی قاچاق کالا و ارز درباره این راهکارها تصریح می‌کند: گمرک باید به‌دنبال آن باشد تا اسناد منشأ کالا با اصالت بیشتری در اختیارش قرار گیرد. به بیان دیگر، براساس اسناد منشأیی که فروشنده و تولیدکننده در کشور دیگر ارائه می‌دهد، می‌تواند نظارت لازم را داشته باشد. فقط کافی است رصد کند در گمرک مبدأ دقیقا چه چیزی از سوی فروشنده یا تولیدکننده، اظهار شده است. به گفته او، اکنون گمرکات کشور با توجه به ارتباطات سیستمی منطبق با کنوانسیون بین‌المللی بین گمرکات، از شرکت‌های بین‌المللی دیگر اسناد لازم را دریافت می‌کند تا به این ترتیب نظارت دقیق‌تری بر ورود و خروج کانتینرها داشته باشد.

ارسال دیدگاه

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *